Arabuluculuk Nedir ?
Arabuluculuk, sistematik teknikler uygulayarak, görüşmek ve müzakerelerde bulunmak amacıyla tarafları bir araya getiren, onların birbirlerini anlamalarını ve bu suretle çözümlerini kendilerinin üretmesini sağlamak için aralarında iletişim sürecinin kurulmasını gerçekleştiren, tarafların çözüm üretemediklerinin ortaya çıkması hâlinde çözüm önerisi de getirebilen, uzmanlık eğitimi almış olan tarafsız ve bağımsız bir üçüncü kişinin katılımıyla ve ihtiyarî olarak yürütülen uyuşmazlık çözüm yönteminidir.
Arabulucu Kimdir?
Arabulucu, arabuluculuk faaliyetini yürüten ve bakanlıkça düzenlenen arabulucular siciline kaydedilmiş bulunan kişidir. Sicile kayıtlı olmayan kişiler tarafından arabuluculuk süreci yönetilemez.
Arabuluculuk yoluyla çözümlenebilecek uyuşmazlıklar nelerdir ?
Ticaret, iş, gayrimenkul, fikri ve sınai mülkiyet, aile, borçlar, tüketici hukuku gibi özel hukuku ilgilendiren bir çok uyuşmazlık konusu arabuluculuk yoluyla çözümlenebilir.
Arabuluculuk yoluna ne zaman başvurabilirim?
Arabuluculuk yoluna taraflar dava açmadan önce, dava açıldıktan sonra başvurabilirler.
Arabuluculukta süreç nasıl işler?
Arabuluculuk süreci ihtiyaridir. Süreçte tarafların iradeleri esas olup taraflar sürece başlamak, sürdürmek ve sona erdirmekle tamamen serbesttir. Arabuluculuk süreci gizli ilerlemektedir. Arabuluculuk sürecinde elde edilen bilgi ve belgeler mahkemede karşı tarafın aleyhine kullanılamaz. Mahkeme tarafından süreç içerisinde verilen teklifler, yapılan kabuller hükme esas alınmaz. Gizliliğin ihlali anlamına gelecek bu tip durumlar için kanun cezai müeyyideler öngörmüştür.
Arabuluculuk yoluyla anlaşma durumunda uyuşmazlık konusunda dava açılabilir mi?
Arabuluculuk yoluyla anlaşılan uyuşmazlık konularında dava açılamaz. Açılan dava usulden red edilir.
Taraflardan birisi arabuluculuk yoluyla anlaşılan hususları yerine getirmedi. Ne yapabilirim ?
Arabuluculuk anlaşma belgesi mahkeme tarafından icra edilebilirlik şerhi verilebilen ilam niteliğinde belgedir. Bu belge İcra Müdürlüklerinde, İcra İflas Kanununa göre yapılan işlemlerde ilam niteliğinde yani mahkeme kararı niteliğinde belge sayılmaktadır.
Arabuluculuk uyuşmazlık çözüm yolunun maliyeti nedir ?
Arabuluculuk uyuşmazlık çözüm yönteminin maliyeti yargı yolunda ortaya çıkacak maliyetten kayda değer ölçüde azdır. Arabulucunun ücreti, Arabuluculuk Daire Başkanlığı tarafından yayınlanan asgari ücret tarifesinden az olmamak üzere uyuşmazlığın karmaşıklığına göre değişmektedir.
Arabuluculuk ne kadar sürede sonuçlanır?
Arabuluculuk süreci, mahkeme ve tahkim yargılamalarından çok daha kısa sürede sonuçlandırılabilir. Yine uyuşmazlığın karmaşıklığına göre sürecin uzunluğu değişebilir.
Süreç sonunda anlaşılamaması durumunda bir kazanç elde edebilir miyim?
Sürece başlamak, devam ettirmek ve sonlandırmak tarafların iradesine bağlıdır. Elde edilen tecrübelerden süreç sonunda anlaşma olmasa bile süreç içersinde taraflar birbirleri ile iletişime geçtiğinden, birbirlerinin taleplerini ve ihtiyaçlarına dinlediğinden karşı tarafı anlama ve uyuşmazlığın temeli hakkında bilgi alma şansı bulmaktadır. Bu da, anlaşma zemini hazırlanabilecek yeni süreçlerin oluşmasına, birbirleri iletişimlerinin devamını sağlayabilir.
Sürecin faydası ile ilgili bir örnek verebilirmisiniz?
Ülkemizde miras hukukuna ilişkin uyuşmazlıkların çözümü son derece uzun sürmektedir. Bu sürecin sonunda davayı kazanan taraf bile süreç içinde ekonomik ve sosyal yönden zarar görebilmektedir. Bu tip uyuşmazlıklarda, birbirleri ile yakın akraba olan kişiler uzun süreli anlaşmazlık yaşanmaktadır. Bazen incir çekirdeğini doldurmayacak nedenlerle başlayan anlaşmazlıkların çözümü daha kolay sağlanabilecekken uyuşmazlık büyümekte içinden çıkılamayacak bir hale gelmektedir. Bu tür bir uyuşmazlıkta taraflar arabuluculuk yoluna başvursaydı ihtiyaç temelli bir çözüm bulabilme şansı yakalayabilirlerdi.
Arabuluculuk konusunda nasıl bir hizmet veriyorsunuz ?
Öncelikle Arabuluculuk siciline kayıtlı bir arabulucu olarak taraflara uyuşmazlığın çözümünde yardımcı olmaktayım. Yine arabuluculuk sürecinde hukuk büromuz taraflara avukatlık hizmeti vermektedir. Süreçte vekilliğini üstlendiğimiz tarafa hukuki destek sağlamakla birlikte muhtemel riskleri ortaya çıkarmakta ve sürecin işleyişine katkı sağlamaktayız. Süreç içinde ortaya konulan teklifler için risk analizi yapmakta, sürecin işleyişinde çözüm önerilerinin ve teklifinin verilmesinde yardımcı olmaktayız.
Avukat Arabulucu Selçuk Konkan